Wystąpienie: Robert Jagła

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska mam zaszczyt zaprezentować stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o wsparciu przedsiębiorców sektorów energochłonnych z tytułu ponoszenia kosztów energii elektrycznej, druk sejmowy nr 3159.

To projekt wyjątkowy i strategiczny, który realizuje dwa fundamentalne filary odpowiedzialnej polityki naszego rządu: skuteczną ochronę polskiego przemysłu energochłonnego oraz konsekwentną dbałość o bezpieczeństwo i finanse naszej ojczyzny. Dlaczego to robimy? Bo chcemy chronić polską konkurencyjność i miejsca pracy. Wszyscy wiemy, z jakim wyzwaniem mierzy się dzisiaj polski i europejski przemysł. Wysokie ceny energii elektrycznej w Polsce sięgają w ostatnich okresach ponad 110 euro za megawatogodzinę i stanowią ogromne obciążenie dla naszych hut, zakładów chemicznych, producentów szkła, ceramiki czy nawozów. Bez zdecydowanej interwencji państwa podmiotom tym grozi utrata konkurencyjności na rynkach globalnych, ograniczanie produkcji, a w najgorszym scenariuszu przenoszenie działalności poza Unię Europejską. Koalicja Obywatelska nie zamierza bezczynnie przyglądać się temu ryzyku. Proponowana ustawa wpisuje się w najnowsze ramy europejskie Clean Industrial Deal oraz wytyczne METSAF, uwzględniające nadzwyczajną sytuację geopolityczną.

Wprowadzamy konkretne rozwiązania wspierające, takie jak dopłaty do kosztów energii elektrycznej objawiające się wsparciem do 50% kwalifikującego się zużycia energii czy wykorzystanie elastycznej unijnej pomocy METSAF na okres od 1 marca do 31 grudnia 2026 r. Podnosimy maksymalny limit obniżenia cen hurtowych z 50 do aż 70% dla najbardziej dotkniętych podmiotów. Długofalowe wsparcie to nie jest proste rozdawnictwo. Co najmniej 50% otrzymanych środków przedsiębiorca musi przeznaczyć na inwestycje, efektywność energetyczną, odnawialne źródła energii czy elastyczność sieciową. Inwestujemy w nowoczesność i niższą energochłonność na lata.

Operatorem programu zostanie sprawdzony Bank Gospodarstwa Krajowego, co gwarantuje pełną przejrzystość, profesjonalizm i sprawdzone rozliczenie środków publicznych. W pierwszym roku, w roku 2026, to kwota 800 mln zł, w roku 2027 - 1,6 mld zł i w 2028 r. - 1,6 mld zł.

Wysoka Izbo! Odpowiedzialna władza nie może jednak ograniczać się do generowania nowych wydatków budżetowych bez wskazania stabilnych źródeł finansowania. W myśl konstytucyjnej zasady dbałości o finanse publiczne oraz zasady sprawiedliwości społecznej proponujemy zrównoważony i uczciwy mechanizm. W ostatnich miesiącach byliśmy świadkami ogromnych turbulencji geopolitycznych: od konfliktu na Bliskim Wschodzie i blokady cieśniny Ormuz po zagrożenia na Wschodzie. Te zewnętrzne czynniki doprowadziły do powstania tzw. renty ekonomicznej - nadzwyczajnych, niezawinionych, niewynikających z innowacyjności zysków handlowych w sektorach paliwowych i energetycznych. Przykładem są rekordowe wyniki koncernów paliwowych czy spółek dystrybucyjnych chronionych taryfami regulowanymi. Nie może być tak, że ciężar wsparcia przemysłu oraz koszt działań osłonowych dla obywateli ponosi wyłącznie budżet państwa i wszyscy podatnicy, podczas gdy giganci energetyczni i paliwowi kumulują nadzwyczajne marże. Projekt ustawy wprowadza czasowy, trzyletni, stopniowo wygaszany mechanizm podwyższonej stawki CIT: 30% w pierwszym roku, 26% - w drugim, 23% - w trzecim, dedykowany wąskiej, obiektywnie wyselekcjonowanej grupie największych podmiotów sektora paliwowo-energetycznego o przychodach powyżej 50 mln euro. Co kluczowe, środki te zasilą budżet i bezpośrednio sfinansują wsparcie dla sektorów energochłonnych. Pozwolą na utrzymanie rekordowych, niezbędnych wydatków na polską obronność sięgających w 2026 r. co najmniej 5% PKB. Wejście w życie przepisów wspierających przemysł zostało ściśle powiązane z wejściem w życie przepisów dochodowych. To dojrzałe i odpowiedzialne podejście do budżetu.

Szanowni Państwo! Podsumowując, trzeba powiedzieć, że projekt ten stawia na solidarność gospodarczą, nowoczesną transformację i bezpieczeństwo państwa. Chronimy miejsca pracy w polskim przemyśle, budujemy impuls do zielonych inwestycji, a jednocześnie dbamy o stabilność finansów publicznych i finansowanie polskiej armii.

Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska z pełnym przekonaniem popiera projekt niniejszej ustawy i wnosi o skierowanie go do dalszych prac w komisji, wnioskując o skrócenie procedowania, by nowe przepisy weszły w życie z dniem 1 stycznia 2027 r. Dziękuję bardzo. (Oklaski)